Vri’je Staot De Stellingen

Et feest is begonnen!

 

Zaoterdagmiddag 1 april wodde in Appelsche de Vri’je Staot De Stellingen uutreupen. Et was mitien et begin van een jaor vol aktiviteiten i.v.m. et vuufhonderdjaorig bestaon van Stellingwarf-Oostaende. Veur die tied bestonnen de Stellingwarven uut ien gebied, dat was et boererepubliekien Stellingwarf dat bestuurd wodde deur stellings. Et ni’je laand De Stellingen het liekewel nog gien president, mar is daor wel naor op zuke. Om tot een juuste keuze te kommen zullen alle Stellingwarver kiender vraogd wodden om daorveur te zorgen. Om ze daor op veur te bereiden is et speciaole onderwiesprojekt ’Et feest van de eerste grietman’ ontwikkeld deur Marita Kruijswijk, Marian Nesse en histotolk Frank Spijkers, i.s.m. de Stellingwarver Schrieversronte. Et gezelschop is al benaoderd deur een tiental basisschoelen; et eerste feest wodt vierd op 2 meie mit de leerlingen van basisschoele De Riemsloot in Appelsche.

  

   

(Foto’s: Sietske Bloemhoff)

BOJEMSCHATTEN: ni’j verhael Sjoukje Oosterloo

Nog mar half wakker zit ik vandemorgen, onder et behemmelen van mien morgenbroggien, de kraante deur te nemen. Et is meer koppesnellen as alles uutgebreid lezen, dat kan vandaege nog wel es, tot mien oge inienen vaalt op een mit dikke vette letters schreven stok: BOJEM BI’J TIEL GEFT OOLDE SCHATTEN PRIES. Inienen bin ik klaorwakker en begin te lezen.

Bi’j opgrevings op een bedrievepark bi’j Tiel bin hiel vule, en neffens de archeologen slim belangrieke, veurwarpen vunnen uut de tied van de Romeinen. D’r bin wel vuventwintighonderd broonzen veurwarpen opgreven en ok nog een riek versierde zalvepot, de meensken hadden doedertied netuurlik ok al last van rimmetiek en zok-zo-wat. Vanwegens d’r ok nog een beeld van de god Jupiter ontdekt is daenken ze dat d’r doedertied een grote villa of een heiligdom staon het.

Now mag ik wel graeg es even in een antiekzaeke rondsnuffelen, mar veerder bin ik niet zo interesseerd in die hiele oolde scharveboel wat d’r meerstentieds opgreven wodt. Mar waoromme ik inienen zo wakkerschudded bin tiedens et lezen van mien kraantien, zal ik jim uutstokken. As de naeme Tiel mar in beeld komt bin ik votdaolik interesseerd omreden mien dochter daor kotbi’j, in een dorp wat tegen Tiel anleunt, heur tot wonen zet het. Heur tuun greenst an et reviertien de Linge, dus is et daor ok al een hiel oold gebied donkt me zo. Eertieds in de tied van de Romeinen, zullen daor ok wel schippen over de revier veerd hebben en kun daor ok wel rieke meensken woond hebben, donkt me zo. Dus… kun daor ok wel zokke broonzen veurwarpen in de grond zitten, wie wet. Doe mien dochter en heur man daor kwammen te wonen hebben ze heur tuun hielemaole opknapt. De grond is wel kultivaterd mar niet diepe ommeploegd. Votdaolik bin ik in de tillefoon klommen en hebbe heur opbeld. Ze laggen nog op ien oor en in diepe slaop, mar op mien anholende bellen wodde d’r aendelik toch opneumen. In et kot heb ik heur de boel uutstokt en de goeie raod geven om heur tuun mar es diepploegen te laoten, vanwegens belangrieke bojemschatten die d’r nog wel es in zitten kunnen. Een slaoperige stemme gaf me bescheid: ‘Mem, weet ie wel wat zoks kosten gaot?’

‘Nee, netuurlik weet ik dat niet, mar as d’r bi’jglieks goolden munten of broonzen veurwarpen naor boven kommen bin jim boven Jan, dan kuj’m et daor zat van betaelen,’ zee ik.

Doe kreeg ik de vraoge te heuren: ‘En as d’r niks boven de grond komt, betael ie de rekinge dan Mem?’ Doe was ik gauw uutpraot, daor waog ik me netuurlik niet an. Mar ik heb me wel veurneumen, as ik es op vesite gao bi’j mien kiender in de omkrieten van Tiel, dan neem ik wel een schoppe mit, wie wet wa’k daor nog viene an bojemschatten!

SSR stelt Raod van Advies in

De Stellingwarver Schrieversronte het sund donderdag 16 meert een Raod van Advies. De Raod wodde deur et bestuur van de stichting insteld omreden et de hieltied meer mit, veural toekomstgerichte, zaeken te maeken krigt die mit naeme op bestuurlik terrein liggen. Om daor zo goed meugelik op in te speulen bin in de Raod van Advies personen benuumd die op verschillende gebieden veul kennis, ervering en inzicht hebben. Op dit mement bestaot de Raod van Advies uut Titia Bijwaard, Lutz Jacobi, Henk Bloemhoff, Ype Dijkstra, Victor Felder, Jan Haveman en Geert Lantinga.

Longeren

‘We longeren allemaole wel es naor een mooi peerd vanzels,’ schrift Otto de Vent van De Fochtel bi’j et insturen van disse foto veur de rebriek Stellingwarfs in ‘t wild. Ok al vaalt zien inzending niet hielemaole onder et doel van de rebriek, biezunder is et berichien van Otto netuurlik wel!

Et woord ‘longeren’ is in et Stellingwarfs een mooi woord veur ‘stark verlangen naor’, ‘argens op zitten te vlassen’; of ‘argens op aozen’. Veural op eten, neffens et Stellingwarfs woordeboek, zie daorveur ok de volgende veurbeeldzinnegies: ‘Hi’j longert d’r op om altied mar meer te kriegen’, ‘De koenen longeren naor een ni’j stok grös’ en ‘De katte longerde naor een bod mit bri’j’.

Wi’j’ nog wat meer weten over dit aorige Stellingwarver woord? Kiek dan in et Stellingwarfs Woordeboek, diel 4. En aj’ dat niet hebben: ie kun et digitaol inzien op stellingia.nl.

In et Nederlaans het et woord ‘longeren’ liekewel een hiele ere betekenis: dan het et te maeken mit et anleren van et op de juuste wieze lopen van een peerd: veur meer infermaosie over dat longeren mar even goegelen op Internet!

 

Kollum Sjoukje Oosterloo: De ni’je burgemeester

De tegenwoordige burgemeester van West-Stellingwarf, Gerard van Klaveren, het weten laoten dat hi’j op ien juli van dit jaor zien biezen pakken wil. Daor kan ik him gien ongeliek in geven omreden hi’j al vanof 2005 dit ambt bekliedet, en dat is neffens mi’j meer as lange genoeg. D’r moet neudig weer es een frisse wiend wi’jen op et gemientehuus van Wolvege.

In de gemienteraod bin ze d’r al hielendal uut wat de ni’je burgemeester in zien masse hebben moet. Dat is netuurlik mooi, mar om zoe’n persoon te vienen dat zal nog niet mitvalen.

Hi’j moet ’in’ wezen veur veraandering, en eupenstaon veur initiatieven en daor mit volle overgaove en kreativiteit mit doende gaon.

De ni’je bestuurder moet ok makkelik te benaoderen en zichtber  wezen, ok online, en gao zo mar deur.

Now, dat wodt nog wat. D’r wodt hiel wat vraogd van de ni’je man of vrouw die et ambtsketten dregen mag. Nao 27 feberwaori begint de warving, dus docht ik nog krek even in ’t veuren wat goeie raod geven te kunnen.

Neffens mi’j moet et een gewone gemoedelike Stellingwarver wezen die ze benumen gaon.

Een peroon mit deurzettingsvermogen wat oonze Stellingwarver tael anbelangt en die mit alderhaande initiatieven daor mit overgaove en idenen an warken wil.

Bovendat bin ik d’r wisse van dat een burgemeester uut de Stellingwarver kontreinen hiel goed te benaoderen wezen zal. Dat zit now ien keer bi’j de Stellingwarvers in de genen.

Ok online moet hi’j makkelik te berikken wezen. Now dat zol wel makkelik wezen veur de Stellingwarver schrievers, kuwwe him now en dan es een aorig stokkien toesturen, waor hi’j him even mit ontspannen kan in zien drokke warkzemheden.

Awwe as gewone burgers seins es een perbleem hebben, kuwwe even bi’j et gemientehuus angaon veur een bakkien koffie en om goeie raod.

Op bestuurlik gebied zal de ni’je bestuurder  staandvastig wezen en gieniene naor de mond praoten. Hi’j zal vechten veur de belangen van de Stellingwarvers en heur tael.

Zol et de gemienteraod van West-Stellingwarf lokken om zoe’n burgemeester te vienen? Wie wet, de tied zal ’t leren.

Sjoukje Oosterloo