213. Prissentaosieruumte

De ruumte bi’j Odrie waor de opnaemen van de meerste pergrammes maekt wodden hiet de Prissentaosieruumte. Odrie dot veul an et Stellingwarfs binnen heur pergrammes, de omroep kent alderdeegst een Stellingwarfstaelig streekmeziekpergramme. Ok dat pergramme het een Stellingwarver naeme: Singeliers. En dat woord staot dan weer veur eigenaorig, toevallig, biezunder, wonderlik… En dat is et ok! Luuster mar es: et pergramme wodt iedere vri’jdagmiddag tussen vuuf en zes ure uutzunnen, wiels op ‘e zundagmorgen tussen tienen en elven de herhaeling is.

212. Ssssssttt………

In Oosterwoolde staot een mooie streekkulturele boerderi’je. Daor vien ie behalven et aktiviteitencentrum ‘De Miente’ (zie nr. 22 van ‘Stellingwarfs in ‘t wild’) ok de lekaole omroep Odrie. Disse omroep het veul ommedaenken veur et Stellingwarfs, en niet alliend in de uutzendings. Ok de ruumten die bruukt wodden hebben Stellingwarver naemen, zoas de opnaemeruumte. Boven de deur daorvan hangt de waorschouwing: ‘Sssssssttt……… wi’j bin in de logt’. Spietig is dat hier van de ‘ch’ in et woord locht een ‘g’ bruukt is: soms willen meensken de tael nog mooier maeken dan die al is…! Nargens veur neudig: daor waor et Nederlaans een ‘ch’ bruukt dot et Stellingwarfs dat ok!

Oolde waeterputte van Iegypte op monementelieste?

Een posien leden wodde deur de ni’je eigeneresse van een netuurgebied in de buurtschop Iegypte bi’j Ni’jberkoop een oolde waeterputte (opni’j) ontdekt. De waeterputte was deur de jaoren henne aorig dichtewi’jd mit blad en toeken, zodat veur heur niet mitien dudelik was waor et omme gong.

   Via de gemiente Oost-Stellingwarf kwam Kristien Zaal Dijkstra in de kunde mit Sietske Bloemhoff van de Stellingwarver Schrieversronte en vreug of zi’j ok wus om wat veur putte et gaon kunnen zol. Now hadde Bloemhoff een hiel schoft leden al es onderzuuk daon naor et greven van waeterputten zoas dat vroeger in Stellingwarf gebeurde. Dat onderzuuk dee ze in et kader van et neteren van verschillende vaktaelen t.b.v. et ’Stellingwarfs Woordeboek’ en wus daor zodoende wel et ien en aander van of. Vandaor ok dat ze docht dat et in dit geval wel es om zoe’n soorte van putte gaon kunnen zol. Ze nam kontakt op mit Andries van der Veen uut Wolvege die in Iegypte opgruuide, en hi’j vertelde doe over zien herinnerings an de tied dat disse putte as gemienschoppelike putte  in gebruuk was bi’j de bewoners van de buurtschop. Et waeter d’r van wodde deur de hiele buurtschop bruukt as de meensken thuus niet genoeg meer hadden. Et pattien dat naor de putte toeleup is diels nog te zien.

Monement

Kristien Zaal Dijkstra hecht veul weerde an disse unieke putte. Ze perbeert daoromme om die veur de toekomst op de juuste wieze in staand te holen. Tegere mit o.e. Andries van der Veen en Sietske Bloemhoff is ze de meugelikheden an et bekieken om de putte as momement op ’e gemientelike of perveensiaole monementelieste zetten te laoten.

Opschoond

Intied hebben vri’jwilligers uut Ni’jberkoop de putte, die tussen de vuuf en zes meter diepe is, leeghaeld. Zo zorgde Jan Eijbergen dat mit naeme et eerste pat leeghaeld wodden kon mit een kraene. Et laeste stok mos liekewel mit de schoppe gebeuren, en daorveur stakken Sjoerd Kooiman en Andries van der Veen de hanen uut de mouwen. Deur de dreugte van veurig jaor en die van de laeste tied kwammen de manluden pas hielemaole onderin de putte weer wat waeter integen. Hier en daor vunnen ze ok nog oolde stokken turf, daor de putte indertied mit opzet is. Et doel is om nao de zommer de putte weer opni’j mit turven op te zetten, ok weer mit de hulpe van vri’jwilligers. Datzelde gelt ok veur et pattien dat van de weg of naor de putte toelopt. Et doel is dat ien en aander veur de winter klaor is. De hoop is vanzels dat de waeterputte tegen die tied ok op een monementelieste staot, zodat d’r een geraansie is dat disse biezundere putte veur de toekomst op een verantwoorde wieze bestaon blieven zal.     

Foto 1 t/m 4:

Jan Eijbergen hulp op kundige wieze mit et leeghaelen van de putte 

Mit schoppen, emmers en de kraene wodde et laeste stok leeghaeld

Et laeste emmertien mit bladofval wodt uut de putte taekeld

Kristien Zaal Dijkstra bekikt mit Andries van der Veen et risseltaot

Foto’s: Sietske Bloemhoff