Meertaelighied: et Ligurisch

Nice, Harmen

Nice 2

Veur de rebriek ‘Twietaelighied’ kregen we kotleden van Harmen Houtman disse beide foto’s uut Nice. Et gaot hier om twie twietaelige straotnaembodden in die stad.  Harmen vertelt dat neffens de plaetselike gids behalven de Fraanse naeme de naeme van de straoten ok in et Ligurisch angeven binnen. Ligurisch is een Romaanse tael, die niet alliend in Frankriek praot wodt, mar ok in Italië. De tael komt ok nog veur op Corsica en Sardinë en alderdeegst in et preensdom Monaco. D’r schienen mit mekeer nog een kleine twie miljoen meensken te wezen die de tael bruken.
Kommen jim waor dan ok in de wereld ok et gebruuk van meertaelighied in et eupenbaor tegen; wi’j stellen et ommeraek op pries as jim daor foto’s van maeken en die mailen naor info@stellingwarfs.nl. Ok jim foto’s wo’n dan opneumen in disse rebriek! 

Meertaelighied in Aquitanië

occitaans, 3

Ieder jaor krigt de redaktie van StellingPlus weer ni’je foto’s toestuurd van gebieden die meertaelig binnen en waor bi’jglieks dörps- of streeknaemen in twie taelen angeven wodden. Dat laeste is ok et geval in et noordelike pat van et depattement Dordogne in Frankriek. Op ‘e foto van Henk en Philo Bloemhoff uut Oosterwoolde zien jim et plaknaemebod van St. Priest les Fougères, dat plak ligt in de regio Aquitanië. In die regio, mar ok in de gebieden Limoges, et Centraal Massief tot an de Alpen wodt nog altied et Nòrd-Occitan praot en schreven, dat is de noordelike variaant van et Occitaans.

Meertaelighied in Bautzen

Tweetalig omg. Bautzen

Tweetalig omgeving Bautzen_2

Centrum Bautzen_2

Haus der Sorben Bautzen

Kotleden weren Henk en Philo Bloemhoff van Oosterwoolde op vekaansie in Duutslaand. Ze kwammen o.e. in Bautzen in de dielstaot Saksen. Op de plaknaembodden van de stad Bautzen, die an de revier de Spree ligt, is de naeme ok in et Sorbisch angeven en hiet dan ‘Budysin’. Op de eerste twie foto’s bin de veur- en aachterkaante van een eer plaknaembod in de omgeving te zien, mit ok de Sorbische naeme d’r bi’j. Ok op de verwiesbotties in et centrum van Bautzen wodt et Sorbisch bruukt, zie dadde foto.  Et mooie gebouw op de vierde foto is et streektaelinstituut van de Sorben.  De Sorbische minderhied in die regio zol zoe’n vuuf percent wezen.

Meertaelighied

Veurig jaor begonnen we al mit disse biezundere fotorebriek angaonde meertaelighied. Wat koj’ tegen an twie- of meertaelighied in je vekaansiestreek? Dus in et eupenbaor en in et ‘gewone leven’ in ere streken?

Harmen, Baskenlaand, 1

Harmen, Baskenlaand, 2

Vandaege kregen we van Harmen Houtman uut Et Vene opni’j mooie foto’s en gegevens angaonde et gebruuk van meertaelighied in et eupenbaor; dit keer uut Baskenlaand. Op de bovenste foto is een straotenaeme in Bilbao te zien. De boverste naeme is in et Spaans, de onderste in et Catalaans. De onderste foto is van een klein dörpien dat vlakbi’j de Fraans greens ligt. Baskenlaand ligt trouwens ok veur een klein pat in Frankriek. ‘In et gebied was et rustig, vertelt Harmen, van protesten of wat dan ok hebben we niks verneumen. ‘De ni’je keuning perbeert Baskenlaand ter wille te wezen. Hi’j kan ok Catalaans praoten,’ neffens Harmen. ‘Wanneer leert Willem Alexander Fries en Stellingwarfs?!’ As jim ‘argens op ‘e wereld’ ok zoe’n mooi gebruuk van twie of meer taelen zien: laot et oons weten, mit een foto d’r bi’j plaetsen we et op disse webstee!

Meertaelighied in et noorden van Europa

Kotleden weren Ype en Joke Dijkstra uut Oosterwoolde op vekaansie naor et hoge noorden van Europa. Ok dit keer zaggen zi’j weer talloze veurbeelden van et officiële gebruuk van et Samisch naost de ere (laands)taelen en ok et Engels. Ype en Joke stuurden ok nog wat foto’s mit die ze een jaor of wat leden al es maekten. We laoten ze allemaole zien, mar beginnen bi’j de ooldsten. De eerste drie foto’s wodden neumen in oktober 2009 in et Finse Vuotso:

PICT3343

Vuotso is et meerst zudelike, echte ‘Lappedörp’ van Finlaand. De Samen vertellen je graeg over heur leven. Hier nemen ze weer ofscheid van je aj’ et dörp in zudelike richting verlaoten.

PICT3344

Op disse foto is een welkomstbod in etzelde gebied te zien.

PICT3345

Jim zien hier et formele, twietaelige plaknaemebod van Vuotso.

P1020245

Bovenstaonde foto maekten Ype en Joke Dijkstra in de zommer van 2010. Ze weren doe o.e. bi’j de Porsangen Fjord bi’j Oldefjord. Dit bod staot bi’j een prachtig bezukerscentrum mit veul infermaosie over de flora en fauna  in in elk geval et Noors, et Engels én et Samisch.

P1170593 (2)

Dit infermaosiebod is te vienen in et gebouw van et Noors-Samische Parlement in Karasjok. Disse foto en de foto’s hiernao bin maekt in juni 2013.

P1170537

We zien hier de greensovergang tussen Finlaand en Noorwegen an de weg 93. An de Finse kaante van de greens hiet et gebied Kivilompolo, an de Noorse kaante – in et Samisch – Aiddejavrre. Weg 93 is een ienvooldige weg mit een boel bodden. Et anduden van et laand gebeurt in et Noors en et Engels, de bodden veerderop bin in et Samisch. Et bod van en veur de gebrukers van de sni’jscooter is veur de meensken in et gebied zels et meerst belangriek!

P1170602

Dit is een aandere greensovergang tussen Noorwegen en Finlaand, an de weg 92. An de Noorse kaante hiet et daor in et Samisch Dorvonjárga, an de Finse kaante Gáregasnjárga. Ype en Joke vertellen: ‘Wi’j nammen de (slechte) foto in de haost vanuut de auto. En let op: niet et binnenkommende laand (Finlaand) wodt vermeld, mar et gebied Lapland (Lappi); uteraord ok in et Samisch. Ok de Finse gemiente (Utsjoki) wodt in de eigen tael van et gebied angeven.

P1170605 (1)

Ok disse foto is in Karigasniemi, etzelde gebied as op de veurige foto, maekt. Even veerderop ziej’ dus toch een ‘laandebod’. Alles in et Fins, Samisch, Noors en (soms) Engels).

DSC04034

Disse foto wodde maekt in et Finse Sodankylä. Kirjasto is et Fins veur biebeltheek, Girjerádju et Samisch.

DSC04091

Peurasuvanto ligt ok in Finlaand. Op de foto is een infermaosiebod te zien bi’j een voegel(uutkiek)toren. De infermaosie is in et Fins en haost altied ok in et Engels. Finnen vertellen en infermeren graeg over de in et gebied veurkommende dieren.

P1170699

Ok aj’ een ienvooldige deur et Finse Staotsbosbeheer (let op et uterst kleine blauwe bottien) uutzette kuier maeken – in dit geval bi’j Peurasuvanto – wodt die in twie taelen angeven.

P1170375

Dit is et Sámediggiu, et gebouw van et Zweeds-Samische parlement in Kiruna in Zweden. Et onderschrift is in mar liefst vier taelen, waoronder vanzels ok et Samisch.